Menu Zamknij

ŚWIADCZENIA RODZINNE

Ustawa o świadczeniach rodzinnych z dnia 28 listopada 2003 r. (Dz. U. z 2020 r. poz. 111 ze zm.) określa warunki nabywania prawa do świadczeń rodzinnych oraz zasady ustalania, przyznawania i wypłacania tych świadczeń. Wymienione w ustawie świadczenia pieniężne mają charakter obligatoryjny i są w całości finansowane z budżetu państwa. Zasiłki przyznawane są wyłącznie na wniosek klienta w oparciu o przedstawioną dokumentację. System świadczeń rodzinnych został skierowany do rodzin, w których dochód w przeliczeniu na osobę w rodzinie od 1 listopada 2016 r. nie przekracza kwoty 674,00 zł, a w przypadku rodzin, której członkiem jest dziecko legitymujące się orzeczeniem o niepełnosprawności kryterium dochodowe wynosi 764,00 zł.
Świadczenia rodzinne są obligatoryjnymi świadczeniami udzielanymi na roczne okresy zasiłkowe trwające od 1 listopada do 31 października następnego roku.

Zasiłki rodzinne oraz dodatki do zasiłków rodzinnych

Świadczeniami rodzinnymi są : zasiłek rodzinny, dodatki do zasiłku rodzinnego, jednorazowa zapomoga z tytułu urodzenia się dziecka oraz świadczenia opiekuńcze: zasiłek pielęgnacyjny, świadczenie pielęgnacyjne, specjalny zasiłek opiekuńczy, świadczenie rodzicielskie oraz zasiłek dla opiekunów. Świadczenia te wypłacane są przez Miejsko-Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej na podstawie ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych.
W przypadku, gdy członek rodziny osoby uprawnionej do świadczeń rodzinnych przebywa w kraju Unii Europejskiej, w którym mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego Nasz ośrodek nie jest organem uprawnionym do wypłaty świadczeń rodzinnych. W związku z powyższym współpracujemy z WUW Poznań w zakresie realizacji świadczeń rodzinnych dla osób ubiegających się o te świadczenia w krajach Unii Europejskiej i Szwajcarii.

Rodzaje i wartość świadczeń rodzinnych

Rodzaj świadczenia Wysokość świadczenia 
Zasiłek rodzinny 95 zł na dziecko w wieku do 5 lat
124 zł na dziecko w wieku 5-18 lat
135 zł na dziecko wieku 18-24 lata 
Dodatki do zasiłku rodzinnego z tytułu:
Opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego 400 zł  miesięcznie
Urodzenia dziecka 1000 zł jednorazowo
Samotnego wychowywania dziecka 193 zł miesięcznie, nie więcej niż 386 zł na wszystkie dzieci,
Dziecko niepełnosprawne- kwotę dodatku zwiększa się o 80 zł na dziecko tj. kwotę 265 zł, nie więcej niż o 160 zł na wszystkie dzieci tj. łącznie  546 zł. 
Kształcenia i rehabilitacji90 zł miesięcznie na dziecko w wieku do 5 lat.
110 zł miesięcznie na dziecko w wieku powyżej 5 lat do ukończenia 24 lat
Rozpoczęcia roku szkolnego 100 zł jednorazowo na każde dziecko
Nauki w szkole poza miejscem zamieszkania69 zł miesięcznie na każde dziecko (dojazd)
113 zł miesięcznie na każde dziecko 9 zamieszkiwanie w internacie)
Wychowywania dziecka w rodzinie wielodzietnej 95 zł miesięcznie na trzecie i kolejne dziecko uprawnione do zasiłku rodzinnego
Świadczenia opiekuńcze
Zasiłek pielęgnacyjny 215,84 zł miesięcznie
Specjalny zasiłek opiekuńczy620 zł
Zasiłek dla opiekuna620 zł
Świadczenie pielęgnacyjne 1830 zł
Świadczenie rodzicielskie 1000 zł miesięcznie 
Jednorazowa zapomoga z tytułu urodzenia się dziecka  (tzw. Becikowe)1000 zł jednorazowo

Świadczenia opiekuńcze

Zasiłek pielęgnacyjny przysługuje: niepełnosprawnemu dziecku; osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia, jeżeli legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności; osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia legitymującej się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, jeżeli niepełnosprawność powstała w wieku do ukończenia 21 roku życia; osobie, która ukończyła 75 lat.
Wysokość zasiłku pielęgnacyjnego wynosi 215,84 zł miesięcznie. Zasiłek pielęgnacyjny przyznaje się w celu częściowego pokrycia wydatków wynikających z konieczności zapewnienia opieki i pomocy innej osoby w związku z niezdolnością do samodzielnej egzystencji.

Świadczenie pielęgnacyjne przysługuje wyłącznie rodzicom lub opiekunom dzieci z niepełnosprawnością, powstałą do 18 roku życia lub do 25 roku życia – w przypadku gdy dziecko było w trakcie nauki.
Świadczenie pielęgnacyjne przysługuje z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej:

  • matce bądź ojcu dziecka,
  • faktycznemu opiekunowi dziecka,
  • osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną,
  • innym osobom, na których – zgodnie z przepisami Kodeksu rodzinnego – ciąży obowiązek alimentacyjny (z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności). Przy tym osobom innym niż spokrewnione w pierwszym stopniu z osobą wymagającą opieki przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, gdy spełnione są łącznie następujące warunki:
    – rodzice osoby wymagającej opieki nie żyją, zostali pozbawieni praw rodzicielskich lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności,
    – nie ma innych osób spokrewnionych w pierwszym stopniu, są małoletnie lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności,
    – nie ma faktycznego opiekuna dziecka ani osoby będącej rodziną zastępczą spokrewnioną lub legitymują się one orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.
    Kwota świadczenia pielęgnacyjnego od 1 stycznia 2021r. to 1.971,00 zł miesięcznie netto.
    Świadczenie pielęgnacyjne będzie co roku waloryzowane, a jego wzrost będzie proporcjonalny do procentowego wzrostu płacy minimalnej.

Specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje osobom, na których ciąży obowiązek alimentacyjny,
a od 1 stycznia 2015r. także małżonkom.
By go otrzymywać, osoby nie mogą podejmować zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, zrezygnować z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się:
– orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności lub,
– orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego, codziennego współudziału opiekuna dziecka w procesie leczenia, rehabilitacji i edukacji (czyli p. 7 i 8 w orzeczeniu dla osób do 16. r.ż.).

Osoby składające wniosek o ustalenie prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego obowiązuje kryterium dochodowe – jeżeli łączny dochód rodziny osoby sprawującej opiekę oraz rodziny osoby wymagającej opieki w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty tj. 764,00 zł
W przypadku przekroczenia kryterium dochodowego na osobę o kwotę niższą lub równą kwocie odpowiadającej najniższemu zasiłkowi rodzinnemu tj. 95,00 zł. przysługującemu w okresie, na który jest ustalany, specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje, jeżeli przysługiwał on w poprzednim okresie zasiłkowym. W przypadku przekroczenia dochodu w kolejnym roku kalendarzowym specjalny zasiłek opiekuńczy nie przysługuje.
Za dochód rodziny osoby wymagającej opieki uważa się dochód następujących członków rodziny:
1) W przypadku gdy osoba wymagająca opieki jest małoletnia:
a) osoby wymagającej opieki,
b) rodziców osoby wymagającej opieki,
c) małżonka rodzica osoby wymagającej opieki,
d) osoby, z którą rodzic osoby wymagającej opieki wychowuje wspólne dziecko,
e) pozostających na utrzymaniu osób, o których mowa w lit. a-d, dzieci w wieku do ukończenia roku życia, ale do członków rodziny nie zalicza się dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, dziecka pozostającego w związku małżeńskim, pełnoletniego dziecka posiadającego własne dziecko, a także rodzica osoby wymagającej opieki zobowiązanego tytułem wykonawczym pochodzącym lub zatwierdzonym przez sąd do alimentów na jej rzecz;
2) W przypadku gdy osoba wymagająca opieki jest pełnoletnia:
a) osoby wymagającej opieki,
b) małżonka osoby wymagającej opieki,
c) osoby, z którą osoba wymagająca opieki wychowuje wspólne dziecko,
d) pozostających na utrzymaniu osób, o których mowa w lit. a-c, dzieci w wieku do ukończenia
25 roku życia, z tym że do członków rodziny nie zalicza się dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, dziecka pozostającego w związku małżeńskim, a także pełnoletniego dziecka posiadającego własne dziecko.

Specjalny zasiłek opiekuńczy nie przysługuje, jeżeli:
1) Osoba sprawująca opiekę:
a) ma ustalone prawo do emerytury, renty, renty rodzinnej z tytułu śmierci małżonka przyznanej w przypadku zbiegu prawa do renty rodzinnej i innego świadczenia emerytalno-rentowego, renty socjalnej, zasiłku stałego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego,
b) podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym z innych tytułów,
c) ma ustalone prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego lub świadczenia pielęgnacyjnego,
d) legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;
2) Osoba wymagająca opieki została umieszczona w rodzinie zastępczej, z wyjątkiem rodziny zastępczej spokrewnionej, w rodzinnym domu dziecka albo – w związku z koniecznością kształcenia, rewalidacji lub rehabilitacji – w placówce zapewniającej całodobową opiekę, w tym w specjalnym ośrodku szkolno-wychowawczym, z wyjątkiem podmiotu wykonującego działalność leczniczą, i korzysta w niej z całodobowej opieki przez więcej niż 5 dni w tygodniu;
3) Na osobę wymagającą opieki inna osoba ma ustalone prawo do wcześniejszej emerytury;
4) Członek rodziny osoby sprawującej opiekę ma ustalone prawo do otrzymywania dodatku do zasiłku rodzinnego, specjalnego zasiłku opiekuńczego lub świadczenia pielęgnacyjnego;
5) Na osobę wymagającą opieki jest ustalone prawo do otrzymywania dodatku do zasiłku rodzinnego, prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego lub prawo do świadczenia pielęgnacyjnego;
6) Na osobę wymagającą opieki inna osoba jest uprawniona za granicą do świadczenia na pokrycie wydatków związanych z opieką, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej.
Specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje w wysokości 620,00 zł netto miesięcznie.

Składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne przy ŚP oraz SZO

Zgodnie z ustawą z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2019 poz. 300) oraz ustawą o świadczeniach z opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych (Dz. U. z 2017r. poz. 1938), Dział Świadczeń Rodzinnych i Funduszu Alimentacyjnego realizuje wypłatę składek na ubezpieczenia emerytalne, rentowe oraz składki zdrowotne opłacane za osoby pobierające świadczenie pielęgnacyjne i specjalny zasiłek opiekuńczy.

Zasiłek dla opiekuna

w dniu 15 maja 2014 r. w życie weszła ustawa z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów. Jej przepisy określają, na jakich warunkach możliwe jest nabycie uprawnienia do otrzymywania zasiłku dla opiekunów, a także zasady, zgodnie z którymi są one ustalane i wypłacane. Jest to świadczenie skierowane wyłącznie do osób, które na wskutek ww. nowelizacji utraciły 1 lipca 2013 r. prawo do świadczenia pielęgnacyjnego i nie spełniły kryterium dochodowego do otrzymania specjalnego zasiłku opiekuńczego, pozostając bez wsparcia państwa.
Zasiłek dla opiekuna dorosłej osoby ze znacznym stopniem niepełnosprawności wynosi 620,00 zł netto.
Prawo do zasiłku dla opiekuna ustalało się na czas nieokreślony, chyba że orzeczenie o niepełnosprawności lub orzeczenie o stopniu niepełnosprawności zostało wydane na czas określony. Uprawnienie do pobierania zasiłku dla opiekuna było jednak weryfikowane co pół roku. W tym celu przeprowadzany był wywiad środowiskowy. Wywiad ten może zostać także przeprowadzany wówczas, gdy zaistnieją wątpliwości co do faktu sprawowania opieki przez osobę pobierającą zasiłek dla opiekuna.
Wymienione zasiłki i świadczenia pielęgnacyjne należą się także rolnikom, jeśli ci zrezygnowali z pracy w gospodarstwie rolnym na rzecz opieki nad osobą z niepełnosprawnością.
Świadczenie rodzicielskie przysługuje osobom, którym urodziło się dziecko, a które nie otrzymują zasiłku macierzyńskiego lub uposażenia macierzyńskiego.
Uprawnionymi do tego świadczenia są:
– bezrobotni – Uwaga! By dostać świadczenie rodzicielskie nie ma obowiązku bycia zarejestrowanym w urzędzie pracy;
– niepracujący studenci;
– osoby wykonujące pracę na tzw. umowach śmieciowych (np. umowach zlecenie/dzieło);
– osoby prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą – jeśli nie będą pobierały zasiłku macierzyńskiego;
– opiekunowie faktyczni dziecka (tj. osoby, które faktycznie opiekują się dzieckiem, jeżeli wystąpiły do sądu rodzinnego z wnioskiem o przysposobienie dziecka) – w przypadku objęcia opieką dziecka w wieku do ukończenia 7. roku życia, a w przypadku dziecka, wobec którego podjęto decyzję o odroczeniu obowiązku szkolnego – do ukończenia 10. roku życia;
– rodziny zastępcze, nie dotyczy rodzin zastępczych zawodowych – w przypadku objęcia opieką dziecka w wieku do ukończenia 7 roku życia, a w przypadku dziecka, wobec którego podjęto decyzję o odroczeniu obowiązku szkolnego – do ukończenia 10. roku życia;
– osoby, która przysposobiły dziecko – w przypadku objęcia opieką dziecka w wieku do ukończenia 7. roku życia, a w przypadku dziecka, wobec którego podjęto decyzję o odroczeniu obowiązku szkolnego – do ukończenia 10. roku życia;
Ojciec dziecka może ubiegać o świadczenie rodzicielskie tylko w przypadku:
– skrócenia okresu pobierania świadczenia rodzicielskiego na wniosek matki dziecka po wykorzystaniu przez nią tego świadczenia za okres co najmniej 14 tygodni od dnia urodzenia dziecka,
– śmierci matki dziecka,
– porzucenia dziecka przez matkę.
Wysokość świadczenia rodzicielskiego – 1 000 zł miesięcznie.
Przysługuje tylko jedno świadczenie rodzicielskie bez względu na liczbę urodzonych/wychowywanych dzieci.
Świadczenie rodzicielskie jako świadczenie okresowe przysługuje przez okres:
– 52 tygodni w przypadku urodzenia jednego dziecka przy jednym porodzie,
– 65 tygodni – w przypadku urodzenia dwojga dzieci przy jednym porodzie,
– 67 tygodni – w przypadku urodzenia trojga dzieci przy jednym porodzie,
– 69 tygodni – w przypadku urodzenia czworga dzieci przy jednym porodzie,
– 71 tygodni – w przypadku urodzenia pięciorga i więcej dzieci przy jednym porodzie,
Analogicznie w przypadku przysposobienia lub objęcia opieką dziecka/dzieci.
Świadczenie to mogli otrzymać także rodzice dzieci urodzonych przed 1 stycznia 2016 r., którzy nie mieli prawa do zasiłku macierzyńskiego lub uposażenia macierzyńskiego – w takim przypadku, świadczenie rodzicielskie przysługiwało przez okres od 1 stycznia 2016 r. do dnia upływu 52 tygodni od dnia porodu lub przysposobienia, bądź objęcia dziecka opieką (odpowiednio dłużej w przypadku wieloraczków lub przysposobienia, bądź też objęcia opieką więcej niż jednego dziecka).
Świadczenie rodzicielskie nie przysługuje, jeżeli:
– co najmniej jeden z rodziców dziecka otrzymuje zasiłek macierzyński lub uposażenie macierzyńskie;
dziecko zostanie umieszczone w pieczy zastępczej;
– w przypadku nie sprawowania lub zaprzestania sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem, w tym w związku z zatrudnieniem lub wykonywaniem innej pracy zarobkowej, które uniemożliwiają sprawowanie tej opieki;
– na dziecko jest już ustalone prawo do świadczenia rodzicielskiego, dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki – nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego, świadczenia pielęgnacyjnego, specjalnego zasiłku opiekuńczego lub zasiłku dla opiekuna;
– jeżeli za granicą przysługuje świadczenie o podobnym charakterze do świadczenia rodzicielskiego.
Program „ Za życiem” ma na celu wsparcie rodzin z dziećmi niepełnosprawnymi. Zakłada on między innymi :
– Przyznawanie jednorazowego świadczenia w kwocie 4.000 zł dla rodziców dzieci, których lekarz stwierdził wady powstałe w okresie ciąży lub podczas porodu;
– Opiekę hospicjum;
– Dostęp do lekarzy bez kolejek;
– Pomoc asystenta rodziny.

Świadczenia wychowawcze 500+

Ustawa z dnia 11 lutego 2016r. o pomocy państwa w wychowaniu dzieci (t.j. Dz.U. z 2019r. poz. 2407 ze zm.).
Zgodnie z ustawą 500+ świadczenie wychowawcze przysługuje obywatelom polskim oraz wskazanym w niej kategoriom cudzoziemców – przede wszystkim tym, w odniesieniu do których mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub wiążących Polskę dwustronnych umów międzynarodowych o zabezpieczeniu społecznym oraz obywatelom państw trzecich zamieszkałych wraz z rodziną na terytorium RP posiadającym kartę pobytu z adnotacją: “dostęp do rynku pracy”. Prawo do świadczenia wychowawczego przewidziano dla: matki, ojca, opiekuna faktycznego dziecka (czyli osoby faktycznie opiekującej się dzieckiem, jeżeli wystąpiła do sądu opiekuńczego z wnioskiem o jego przysposobienie) albo opiekuna prawnego dziecka, do dnia ukończenia przez dziecko 18. roku życia.
Ustawodawca określił także zasady ustalania świadczenia za niepełny miesiąc. W przypadku urodzenia dziecka, ukończenia przez nie 18. roku życia lub w sytuacji, gdy dziecko, zgodnie z orzeczeniem sądu, jest pod opieką naprzemienną obydwojga rodziców rozwiedzionych, żyjących w separacji lub żyjących w rozłączeniu, kwotę świadczenia przysługującą za niepełny miesiąc trzeba ustalić, dzieląc wysokość tego świadczenia przez liczbę wszystkich dni kalendarzowych w tym miesiącu, a otrzymaną kwotę należy pomnożyć przez liczbę dni kalendarzowych, za które przysługuje to świadczenie. Kwotę świadczenia za niepełny miesiąc zaokrągla się do 10 groszy w górę.
Od roku 2020 świadczenie wychowawcze przysługiwało na wszystkie dzieci do 18 roku życia niezależnie od dochodu.

O świadczenie wychowawcze może ubiegać się każda rodzina bez względu na stan cywilny rodziców. Otrzymują je, po spełnieniu warunków ustawowych, zatem zarówno rodziny, w których rodzice są w związku małżeńskim, rodzice pozostający w nieformalnych związkach, jak i osoby samotnie wychowujące dziecko.
Od 1 lipca 2019 r. przyznanie świadczenia wychowawczego nie wymaga wydawania i doręczania decyzji administracyjnej. Rodzic wnioskujący o świadczenie wychowawcze otrzymuje na adres e-mail, informację o przyznaniu świadczenia. Jeśli nie poda we wniosku adresu poczty elektronicznej, taką informację będzie mógł odebrać osobiście. Nieodebranie informacji nie ma żadnego wpływu na wypłatę przyznanego świadczenia wychowawczego. Natomiast odmowa przyznania świadczenia wychowawczego, uchylenie lub zmiana tego prawa, a także rozstrzygnięcia w sprawie nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego, nadal wymagają rozstrzygnięcia w formie decyzji administracyjnej.
Nowelizacja ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci zmieniła również zasady dotyczące wypłaty świadczenia w przypadku śmierci jednego z rodziców. Aby zachować ciągłość świadczenia rodzic, który został z dzieckiem, musi złożyć wniosek w terminie trzech miesięcy od dnia śmierci drugiego rodzica, wtedy świadczenie zostaje wypłacone z wyrównaniem.

Skip to content